Nowy numer 43/2020 Archiwum

Perła z różanego ogrodu

Figura NMP Królowej Różańca to najprawdopodobniej jedyna ocalała w Polsce praca wybitnego rzeźbiarza jezuity o. Eustachiusza Jakuba Fierka. Zakonnicy podjęli starania, by ocalić zabytek.

Urodzony w 1902 r. w Warszawie Eustachiusz Jakub Fierk od dziecka miał plastyczne zamiłowania. Najpierw swoją pasję rozwijał w Miejskiej Szkole Sztuk Zdobniczych i Malarstwa, a następnie podczas siedmioletnich studiów na Akademii Sztuk Pięknych. Rok przed wojną wstąpił do jezuitów. W zakonie nie marnował zdobytych pod okiem prof. Tadeusza Brejera umiejętności i danego od Boga talentu. Tworzył dalej.

Dla miejscowego kościoła w Pińsku wykonał gipsową figurę św. Andrzeja Boboli oraz figurę Najświętszego Serca Pana Jezusa. W pierwszej połowie 1939 r. został wysłany do Warszawy, gdzie jeszcze przed wybuchem wojny wyrzeźbił z piaskowca blisko 4 m wysokości figurę NMP Królowej Różańca. Rzeźba stanęła przed ówczesnym Domem Pisarzy Towarzystwa Jezusowego w zakonnym ogrodzie przy ul. Rakowieckiej, w otoczeniu świerków i morza kwiatów. Ogród był zadbany, a br. Ste- fan Franczak wyhodował w nim wiele znanych na całym świecie nowych odmian róż, liliowców, irysów czy powojników. Nic więc dziwnego, że Tomasz Kołodziejski, konserwator dzieł sztuki i konsultant ds. zabytków sanktuarium, jeszcze jako dziecko często lubił tu przychodzić. – To był rajski ogród, a w centrum stała niespotykanej urody figura – wspomina.

Dziś ze smutkiem przygląda się rzeźbie. Wykonana z piaskowca figura popada w ruinę. – Obiekt jest w bardzo złym stanie. Wystawiony przez dziesiątki lat na działanie warunków atmosferycznych pomnik jest pokryty nawarstwieniami wtórnymi, zawilgocony i spękany. Częściowo porastają ją już glony, mchy i porosty. Wymaga natychmiastowej renowacji – mówi konserwator. Figura ocalała wojenną zawieruchę bez większych uszczerbków. Po wojnie kilkukrotnie poddawana była renowacji. W 2019 r. została wpisana do rejestru zabytków. „Rzeźbę cechuje realizm i szczegółowość w opracowaniu detalu utrzymanego w stylistyce art deco, poprawne proporcje postaci oraz wyważona kompozycja. Wysoki walor plastyczny prac Eustachego Fierka stawia obiekt w kręgu godnych uwagi realizacji rzeźbiarskich okresu międzywojennego i świadczy o wysokiej klasie artystycznej autora. Jest ona prawdopodobnie jedynym zachowanym w Polsce dziełem Fierka. Przedmiotowa kapliczka z figurą NMP posiada również wartość historyczną, jako przedmiot kultu i zarazem trwały element współtworzący tożsamość miejsca związanego z Towarzystwem Jezusowym od lat 30. XX w. Kapliczka jest szczególnie ważna do jezuitów ze względu na działalność artystyczną rzeźbiarza, będącego jednocześnie członkiem tego zakonu” – napisano w uzasadnieniu decyzji.

– Rzeźba przez wiele lat stała skromnie w ogrodzie. Nie mieliśmy świadomości, jak wybitnym twórcą był jej autor. Nie wiedzieliśmy, jaką perłę skrywa sanktuarium – mówi o. Waldemar Borzyszkowski, jezuita, proboszcz parafii św. Andrzeja Boboli. – Po wojnie odbywały się tu nabożeństwa majowe i czerwcowe. Warszawiacy przychodzili do ogrodu modlić się, rzeźba więc wpisała się w obraz parafii i zakonu – dodaje. Problem renowacji wraca jak bumerang. Potrzebna jest zgoda Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na rozpoczęcie prac i 124 tys. zł dotacji. – Prace konserwatorskie chcieliśmy rozpocząć już w ubiegłym roku, ale nie dostaliśmy dofinansowania od Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. W tym roku wniosek o dofinansowanie złożyliśmy do Samorządu Województwa Mazowieckiego. Jeśli otrzymamy dotację, prace rozpoczniemy z początkiem czerwca – mówi konserwator. – Chcemy przede wszystkim przywrócić obiekt do wcześniejszych walorów estetyczno-artystycznych, m.in. usunąć nawarstwienia wtórne, cementową zaprawę, zrekonstruować ubytki formy, a cały obiekt zabezpieczyć – dodaje. Po konserwacji rzeźba stanie z lewej strony sanktuarium, przy wejściu do Muzeum św. Andrzeja Boboli. W jezuickim ogrodzie stanie jej kopia.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama